Ewolucja relacji międzyorganizacyjnych pod wpływem rozwoju gospodarki współdzielenia

Pełen tytuł i akronim projektu: Ewolucja relacji międzyorganizacyjnych pod wpływem rozwoju gospodarki współdzielenia – implikacje mikro-, mezo- oraz makroekonomiczne (RelGW)

Projekt realizowany w konkursie organizowanym przez Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu pn. UEP DLA NAUKI – Nowe kierunki badań w dziedzinie nauk ekonomicznych.

Zespół badawczy: Grzegorz Leszczyński (UEP, Wydział Zarządzania, kierownik), Anna Waligóra (UEP, Wydział Ekonomii), Piotr Zmyślony (UEP, Wydział Gospodarki Międzynarodowej).

Numer umowy:

Czas realizacji: 2018-2019

Słowa kluczowe: gospodarka współdzielenia, relacje międzyorganizacyjne, sieci biznesowe, przedsiębiorczość społeczna, współrządzenie, kapitał społeczny

Opis projektu

Dynamiczny rozwój nowych form aktywności społeczno-gospodarczych na styku produkcji, podziału, wymiany oraz konsumpcji dóbr i usług, określany jest mianem gospodarki współdzielenia (dalej GW). Cechami GW są: redukcja kosztów poprzez współdzielenie własności oraz dostępu do dóbr i usług, upodmiotowienie produkcyjne konsumenta, uspołecznienie działalności gospodarczej oraz innowacyjność we wszystkich formach funkcjonalnych (Frenken et al., 2015).

Paradygmat relacyjny zakłada, że relacje międzyorganizacyjne (dalej RMO) są kluczowym zjawiskiem warunkującym funkcjonowanie podmiotów rynkowych oraz rynków rozumianych jako sieci powiązań (Hakansson & Snehota, 2017). Rozwój GW stanowi wyzwanie dla tych relacji, dlatego chcemy włączyć się w dyskusję nad istotą GW przyjmując relacyjną perspektywę. Implikacje rozwoju GW będziemy rozpatrywać na poziomach: (1) mikro, tj. dotyczącego zarządzania relacjami; (2) mezo, tj. włączania perspektywy sieci biznesowych (Ramos & Ford, 2011) oraz wpływu tych sieci na sferę współrządzenia (UNESCAP, 2010); oraz (3) makro, tj. powstawania korzyści i kosztów społecznych (Coase, 1960; Ellis, 2006). W związku z tym głównym celemprojektu jest identyfikacja i klasyfikacja nowych form relacji międzyorganizacyjnych kształtowanych w wyniku rozwoju GW.

Z uwagi na trzy poziomy badawcze projektu, wyznaczono cele szczegółowe, sformułowane jako propozycje artykułów naukowych:

  1. Identyfikacja wymiarów i cech RMO uwarunkowanych przez GW.
  2. Określenie innowacyjności relacji tworzących GW.
  3. Wpływ RMO kształtowanych w warunkach rozwoju GW na sferę współrządzenia rozwojem lokalnym i regionalnym.
  4.  Identyfikacja implikacji GW dla sfery zarządzania relacjami w biznesie z perspektywy problemu pryncypała-agenta.
  5. Ryzyko i zaufanie: ocena nowych form działalności gospodarczej w ramach GW w świetle teorii aktora-sieci.
  6. Określenie społecznych i etycznych konsekwencji RMO kształtowanych przez GW.

Projekt ma charakter teoretyczno-koncepcyjny, łącząc zarówno konieczność weryfikacji realnego wkładu koncepcji GW w dotychczasową teorię z dyscypliny ekonomia oraz nauk o zarządzaniu, jak i wyznaczenia nowych kierunków badawczych w tym zakresie. Przyjęcie jako podstawy koncepcyjnej paradygmatu relacyjnego daje nowatorskie, nieobecne dotychczas w literaturze międzynarodowej spojrzenie na zagadnienia GW poprzez ustawienie RMO w centrum rozważań na poziomie mikro (relacje między podmiotami), mezo (sieci biznesowe) i makro (relacje społeczne). Wypełnienie luki poznawczej nastąpi poprzez wyznaczenie wymiarów wpływu nowych form aktywności społeczno-gospodarczych na kształt, strukturę i efekty relacji międzyorganizacyjnych.

Przewidywane efekty badań

  • opis nowych zjawisk na gruncie nauk ekonomicznych;
  • zaproponowanie modelowego ujęcia RMO uwzględniających nowe wymiary kształtowane pod wpływem GW;
  • określenie implikacji w sferze teoretycznej oraz praktycznej wynikających z rozwoju nowych form RMO w odniesieniu do: zarządzania relacjami biznesowymi, koncepcji współrządzenia na szczeblu regionalnym oraz teorii kapitału społecznego.

Title and acronym of the project: Evolution of inter-organizational relationships as the result of sharing economy’s development: micro, meso and macroeconomic implications (RelSE)

Keywords: sharing economy, inter-organizational relationships, business networks, social entrepreneurship, governance, social capital

Description of the project

The dynamic development of new forms of socio-economic activities performed at the junction of production, division, exchange, and consumption of goods and services is collectively referred to sharing economy (SE). Its features are cost reduction by sharing ownership and access to goods and services, consumer production empowerment, socialization of activities economic and all kinds of innovation.

The relational paradigm assumes that the inter-organizational relationships (IORs) are key phenomenon conditioning the functioning of entities and markets understood as networks (Hakansson & Snehota, 2017). The development of SE should be perceived as a challenge for them, thus we aim to join to the global discussion on the nature of SE by adopting a relational perspective. We will study the implications of the development of SE at three levels: (1) micro, relating to management of relationships; (2) meso, including the perspective of business networks (Ramos & Ford, 2011) and their impact on good governance (UNESCAP, 2010); and (3) macro, i.e. the emergence of social benefits and costs (Coase, 1960; Ellis, 2006). Therefore, the main purpose of the project is to identify and classify new dimensions of the IORs emerging from the development of SE.

The three research levels and the project’s logic trigger the following specific objectiveswhich have been formulated as title proposals for scientific papers:

  1. Identification of dimensions and characteristics of IORs conditioned by SE.
  2. Determining the innovation of SE’s relationships.
  3. Influence of IORs shaped by SE development on the governance of local and regional economy.
  4. Identification of SE implications for business relationship management from the principal-agent dilemma’s perspective.
  5. Risk and confidence: the assessment of new economic activities within SE from actor-network theory.
  6. The influence of IORs formed by SE in the social and ethical dimension.

The project has the theoretical and conceptual nature, combining both needs to verify the real contribution of SE concept in the current economic and management studies and to set new research directions in this area. The adoption of the relational paradigm as a conceptual framework for the project opens an innovative approach to SE by setting inter-organizational relationships in the center of the research at the micro level (relationships between entities), meso level (business networks) and macro level (social relations). The cognitive gap will be closed by determining the dimensions of the impact of new forms of human activities on the shape, structure, and effects of business relationships.

Expected results

  • description of new phenomena in the field of economic sciences;
  • proposing a model approach to IORs taking into account new dimensions shaped under the influence of SE;
  • determining theoretical and practical implications resulting from IORs development in relation to three areas: inter-organizational relationship management, governance approach, and social capital theory.