Europejskie miasta według ECM

Piotr Zmyślony | 9 stycznia 2016

Pod koniec poprzedniego roku ukazała się jedenasta edycja raportu European Cities Marketing – corocznego rankingu popularności turystycznej europejskich miast, a jednocześnie najbardziej zaawansowanego narzędzia benchmarkingowego w zakresie turystyki miejskiej. Wiadomo jedno – stawka liderów się nie zmieniła, jednak są wśród nich tacy, którzy mają zadyszkę, i tacy, którzy są liderami wzrostu.

Akcja dzieje się w 2014 roku, bo tego okresu dotyczy raport, a więc informacje są lekko historyczne. Wynika to z systemu zbierania danych – gromadzone są one w pierwszym kwartale roku, w kolejnym weryfikowane i przetwarzane, w trzecim kwartale analizowane merytorycznie, natomiast publikacja raportu następuje na przełomie listopada i grudnia. Jest to normalna specyfika przygotowywania międzynarodowych rankingów.

Najczęściej odwiedzane miasta Europy w 2014 roku

Jeśli ktoś spodziewa się niespodzianek, niech czyta wiadomości polityczne z kraju. Tu naczelną zasadą jest brak zmiany. W czołówce zestawienia znajdują się wielkie stolice europejskie. Londyn to absolutny hegemon, w 2014 roku udzielono w nim blisko 57 milionów noclegów. Między nim a Paryżem, kolejnym miastem na liście, wytworzyła się luka turystyczna o wymiarach 21 milionów noclegów. W Berlinie, trzecim mieście w rankingu, udzielono ich 28 milionów, a niewiele mniej, bo ponad 23 miliony, w Rzymie. Te cztery metropolie można zaliczyć do klubu 20 milionów, europejskiej ekstraklasy. Poniżej tego progu trwa zażarta walka konkurencyjna, w którą zaangażowane są także miasta niebędące stolicami – Barcelona, Monachium, Hamburg, Mediolan i Frankfurt.

Screen Shot 2016-01-09 at 03.29.01

Pierwsza “dwudziestka” prezentowana na wykresie nie zmieniła się w stosunku do 2013 roku, nie weszło do niej żadne nowe miasto. Co więcej, nastąpiły w niej tylko trzy niewielkie roszady, o czym napiszę za chwilę.

Raport ECM należy traktować jako międzymiejski barometr turystyczny. Średni wzrost liczby noclegów dla wszystkich miast poddawanych ocenie wyniósł 5,7%. To bardzo dobra wiadomość – w 2013 roku średnia stopa wzrostu wynosiła 3,5%, a w 2012 roku 2,7%. Na tym tle trzy miasta z pierwszej “dwudziestki” to liderzy wzrostu, którzy zanotowali dwucyfrowy skok: Lizbona (+16,0%), Istambuł (+13,6%), Amsterdam (+11,6%) oraz Madryt (+11,0%).

Screen Shot 2016-01-09 at 03.29.32

W trzech pierwszych przypadkach wzrosty te skutkowały awansem w rankingu (Lizbona o trzy pozycje, Istambuł i Amsterdam o jedną), natomiast dystans dzielący Madryt (mający trudny poprzedni rok) do Barcelony okazał się zbyt duży, by ją przegonić, niemniej walka jest zacięta, nic tylko czekać na wyniki z 2014 roku. Z kolei do miast, które zarejestrowały spadek liczby udzielonych noclegów należą Palma de Mallorca (–10,4%), Paryż (–2,2%, to niestety druga strata z rzędu) i Dublin (–1,8%). Prawie nic nie zmieniło się w Pradze (+0,7%).

Poza prezentowaną pierwszą “dwudziestką” można znaleźć większych „wichrzycieli”, którzy rozpychają się łokciami. Reykjavik udzielił o 19,7% więcej noclegów (45 miejsce), Berno o 24% (88), a Rijeka o 43,1% (107) w stosunku do 2013 roku.

Statystyka turystyki miejskiej to prawdziwe wyzwanie

Raport ECM jest także dowodem na to, jak trudno jest porównywać dane z zakresu turystyki w miastach. W odniesieniu do najprostszej cechy – liczby udzielonych noclegów – do bazy TourMIS, na podstawie któ®ej tworzony jest raport, miasta przekazują dane tworzone według sześciu różnych mierników, różniących się zakresem przedmiotowym (typ noclegu) oraz przestrzennym. Standardowym, traktowanym przez ECM jako bazowy, jest liczba udzielonych noclegów we wszystkich płatnych formach zakwaterowania zbiorowego, według definicji UNWTO), a więc rejestrowanych obiektach noclegowych, w granicach administracyjnych miasta. Pozostałe mierniki stanowią wariację miernika standardowego. Nie pora bawić się w dokładną ich analizę, pewnie napiszę o tym w odrębnym wpisie, teraz wspomnę tylko najbardziej znaczące różnice:

  • w Barcelonie, Berlinie, Pradze, Rzymie (oraz polskich miastach) stosowany jest miernik standardowy;
  • w miastach brytyjskich i irlandzkich (Londyn i Dublin), gromadzone są dane dotyczące noclegów udzielonych w rejestrowanych obiektach noclegowych oraz noclegów wykorzystywanych nieformalnie przez turystów w ramach odwiedzin krewnych i znajomych, a podstawowym zakresem przestrzennym jest obszar aglomeracji;
  • w Amsterdamie, Monachium i Paryżu miernik ten obejmuje noclegi udzielone w obiektach hotelowych;
  • z kolei w miastach historycznych (np. Bazylea, Tarragona, Birmingham, niebędących w czołowej “dwudziestce” rankingu), informacje ograniczone są do historycznego centrum lub śródmieścia (Ostertag, Wöber, 2010).

Znając różnice w wartościach mierników różnych typów, badacze obsługujący system TourMIS dokonują stosownych korekt podanych przez miasta danych, aby mogły być one w jakiś sposób porównywalne. W najnowszej edycji raportu porównywanych jest 119 miast, natomiast w 10. edycji było ich 130.

Kilka zdań o raporcie i TourMIS

Pomysłodawcami stworzenia publikacji porównującej poziom konkurencyjność miast w zakresie turystyki są Peter Hansen and Claus Sager z miejskiej organizacji turystycznej Wonderful Copenhagen. To właśnie oni byli autorami dwóch pierwszych edycji raportu w latach 2002-2003. Od 2004 roku jest on wydawany pod auspicjami ECM.

Od samego początku raport powstaje w oparciu o dane gromadzone w ramach otwartej miejskiej bazie danych TourMIS, stworzonej w 1996 roku przez naukowców z Modul University w Wiedniu pod kierownictwem Karla Wöbera. Od 1998 roku do projektu przyłączyły się ECM oraz European Travel Commission, które wykorzystują ją jako platformę wymiany informacji między swoimi członkami. Pomiar ogranicza się do trzech podstawowych mierników: liczby miejsc noclegowych, liczby udzielonych noclegów wyrażonych ogółem oraz w podziale na udzielone rezydentom oraz nierezydentom (dodatkowo wyróżniając główne rynki odwiedzających), oraz liczby odwiedzin.

Dziękuję Poznańskiej Lokalnej Organizacji Turystycznej za możliwość wglądu do raportu.


Źródła:

ECM (2015). The European Cities Marketing Benchmarking Report. 11th Official Edition 2014-2015, Dijon.

Ostertag J., Wöber K. W., (2010), European City Tourism Statistics, [w:] Analysing International City Tourism (2nd edition), J. A. Mazanec, K. W. Wöber (red.), Springer, Wien, s. 25–42.

Zmyślony, P. (2015). Funkcja turystyczna w procesie internacjonalizacji miast, Proksenia, Poznań–Kraków.

Grafika: infogr.am

One thought on “Europejskie miasta według ECM

  1. Pingback: Jaki jest udział turystów zagranicznych w miastach europejskich i polskich? | turystyka w mieście

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s