Tag Archives: metropolie

MiASTA I TURYSTYKA, ZARZĄDZANIE TURYSTYKĄ

Włochy ustanawiają metropolie

Piotr Zmyślony | 29 grudnia 2014

Saint_Peter's_Basilica,_Sant'Angelo_bridge,_by_night,_Rome,_Italy

Już za trzy dni we Włoszech zacznie formalnie funkcjonować 14 metropolii. Administracyjnie zastąpią one prowincje, a wśród obszarów ich kompetencji znajdzie się turystyka. Kiedy zostaną powołane w Polsce?

Po wielu miesiącach negocjacji z samorządami lokalnymi oraz dyskusji, pomimo tego, że nie wszystkie kwestie związane z nowym szczeblem administracyjnym są jasne, Włochy formalnie ustanawiają obszary metropolitalne jako nowy szczebel administracyjnego podziału kraju. Ich wprowadzenie w zasadzie wymusza życie – brak przepisów w tym zakresie po prostu utrudniał konkurencyjność dużych miast, które od dawna wykorzystywały funkcjonalne powiązania z otaczającymi je obszarami metropolitalnymi  dla wzrostu swojej konkurencyjności.

Rozpiętość wielkościowa nowych obszarów jest duża. Największymi metropoliami będą ponadczteromilionowy Rzym oraz trzymilionowe Mediolan i Neapol, najmniejszymi półmilionowe Cagliari i Calabria. Na mocy ustawy metropolitalnej, uchwalonej już w marcu tego roku, administracyjnie metropolie zastąpią prowincje (odpowiedniki naszych powiatów), których rola na pozostałych obszarach także będzie zmniejszona.

Czytaj dalej →

Zwykły wpis
MiASTA I TURYSTYKA, PUBLIKACJE

Turystyka w aglomeracji poznańskiej [publikacja]

Michał Beim, Sylwia Bródka, Dorota Matuszewska, Jan Mazurczak, Ilona Potocka, Piotr Szmatuła, Piotr Zmyślony

Celem opracowania jest kompleksowa analiza stanu oraz perspektyw rozwoju turystyki w aglomeracji poznańskiej. W pracy po zaprezentowaniu teoretycznych podstaw problemu, dokonano rozpoznania i oceny walorów oraz zagospodarowania turystycznego Poznania i jego strefy podmiejskiej. Na tym tle przeprowadzono analizę ruchu turystycznego oraz wskazano pozycję aglomeracji poznańskiej na rynku turystycznym. Dało to podstawy do opracowania programu metropolitalnej oferty turystycznej na tym obszarze. Głównym jego zamierzeniem stała się koordynacja różnych działań i inicjatyw turystycznych podejmowanych w ramach aglomeracji. Do podstawowych działań służących realizacji programu zaliczono: zapewnienie komplementarności dób i usług turystycznych, tworzenie zintegrowanych produktów turystycznych (np: turystyki biznesowej, kulturowej, kwalifikowanej), budowę systemu informacji i promocji turystycznej oraz wspieranie współpracy instytucji i podmiotów odpowiedzialnych za rozwój turystyki.

Skład zespołu badawczego

Autorzy:
Michał Beim, Sylwia Bródka, Dorota Matuszewska, Ilona Potocka
(Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu);
Jan Mazurczak
(Poznańska Lokalna Organizacja Turystyczna);
Piotr Szmatuła,
Piotr Zmyślony
(Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu)

Redakcja naukowa:
Sylwia Bródka, Piotr Zmyślony

Bródka S., Zmyślony P., red. (2012). Turystyka w aglomeracji poznańskiej, Biblioteka Aglomeracji Poznańskiej Nr 20, Centrum Badań Metropolitalnych UAM, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań, 268 stron [PDF – pełne wydanie].

Zwykły wpis
PUBLIKACJE, ZARZĄDZANIE TURYSTYKĄ

Konkurencyjność Poznania na krajowym rynku turystycznym [publikacja]

Piotr Zmyślony, Łukasz Nawrot

Ze wstępu: W ostatnich latach w gospodarce turystycznej obserwuje się rozszerzanie zakresu mierzenia konkurencyjności: od tradycyjnych czynników konkurencyjności (wielkość podstawowych zasobów) do tzw. czynników miękkich, związanych z otocze- niem kulturowym, społecznym i instytucjonalnym, takich jak dziedzictwo kulturowe, wizerunek, otwartość społeczna (Dziembowska-Kowalska, Funck 1999, Dołęgowski 2002). Badanie konkurencyjności Poznania na rynku turystycznym za- proponowane w niniejszym opracowaniu opiera się na aktualnych koncepcjach i modelach ogólnych stworzonych na potrzeby poziomu makro- i mezoekonomicznego.

Na potrzeby mierzenia konkurencyjności Poznania przyjęto, że jest ona zjawiskiem relatywnym i mierzalnym, dlatego można ją badać w odniesieniu do innych miast za pomocą wymiernych, obiektywnych danych liczbowych, a nie opinii poszczególnych grup respondentów. Ograniczono się przy tym do badania konkurencyjności statycznej, a więc pozycji konkurencyjnej (strona popytowa) oraz potencjału konkurencyjnego (strony podażowa). Założono także, że ogólny potencjał turystyczny miasta jest składową różnorodnych zasobów pierwotnych, wtórnych i wynikowych, których znaczenie jest zależne od obsługiwanych rynków, dlatego należy wyodrębnić wskaźniki opisujące konkurencyjność Poznania z punktu widzenia turystyki biznesowej i kulturowej (stanowiące dwa główne rynki odbiorców oferty miasta). Biorąc pod uwagę wspomniane we wstępie procesy internacjonalizacyjne, przyjęto, że konkurencyjność miast powinna być mierzona zarówno w odniesieniu do krajowego, jak i międzynarodowego rynku odbiorców. Zebrane dane źródłowe odnoszą się do 2010 roku. Zakres podmiotowy, a więc zakres konkurencji Poznania, obejmuje największe polskie miasta: Bydgoszcz, Gdańsk, Katowice, Kraków, Lublin, Rzeszów, Szczecin, Warszawę, Wrocław.

Zmyślony P., Nawrot Ł. (2012). Konkurencyjność Poznania na krajowym rynku turystycznym, w: Pozycja konkurencyjna Poznania wśród metropolii krajowych i europejskich, T. Kaczmarek (red.), Biblioteka Aglomeracji Poznańskiej Nr 22, Centrum Badań Metropolitalnych UAM, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań, 131-142 [PDF pełen tekst].

Zwykły wpis
PUBLIKACJE

Problemy zarządzania turystyką na szczeblu mezoekonomicznym (w dużych miastach) [publikacja]

Piotr Zmyślony

Wstęp: W pierwszych latach polskiej transformacji ustrojowej, w nowych warunkach gospodarki rynkowej i dominacji własności prywatnej, podstawowym problemem odradzającej się turystyki było osiąganie skuteczności i efektywności działania w skali mikroekonomicznej. W tym czasie powstało wiele opracowań podejmujących temat funkcjonowania przedsiębiorstwa turystycznego, które obejmowały takie zagadnienia, jak uwarunkowania prawno-organizacyjne, planowanie zysku, rachunkowość, zarządzanie kadrami, marketing oraz strategie konkurencyjne (m.in. Altkorn 1995; Gołembski 1991, 1997; Kornak i inni 1991; Rapacz 1994).

Następnie zwrócono uwagę na rolę samorządu terytorialnego w kreowaniu rozwoju turystyki w regionach. Ma ona znaczenie szczególne ze względu na szeroki zakres kompetencji, zadań i instrumentów działania. Rozwój infrastruktury technicznej i paraturystycznej, a także usług społecznych i dóbr publicznych, działania w sferze regulacyjnej oraz marketingowej, a także tworzenie strategii rozwojowych umożliwiają aktywizowanie, wspieranie i zwiększanie konkurencyjności lokalnej gospodarki turystycznej (Gałecki 2004; Gołembski 1999, 2002; Kornak 1997; Pawlusiński 2005).

Obecnie polska turystyka staje przed kolejnym wyzwaniem rozwojowym, mającym zasięg ogólnoświatowy. Jest nim konieczność przeniesienia wymiaru zarządzania turystyką na szczebel obszarów recepcji turystycznej – miast i regionów. Wyzwanie to jest pochodną globalnych uwarunkowań: rozwoju technologicznego, zmieniających się trendów konsumpcji turystycznej, zmiany roli rządów i decentralizacji sprawowania władzy publicznej, wymagań gospodarki opartej na wiedzy, a przede wszystkim – silnej presji konkurencyjnej w wymiarze międzynarodowym (Alejziak 2000; Buhalis 2000, Public-private sector cooperation… 2000). Współcześnie nie wystarczą już bogate walory, sprawne i efektywnie działające przedsiębiorstwa turystyczne oraz aktywnie wspierające je władze samorządowe, aby osiągnąć trwałą przewagę konkurencyjną na rynku turystycznym. Dzisiaj konieczne jest zarządzanie funkcją turystyczną na szczeblu mezoekonomicznym, przyjęcie filozofii bezpośredniego zaangażowania w konkurencyjną walkę o turystę przez miasta i regiony.

Wyzwanie to szczególnie silnie odczuwalne jest w dużych miastach, które stały się beneficjentami zjawiska nazywanego metropolizacją przestrzeni (Markowski, Marszał 2006), prowadzącego do zwiększenia synergicznych powiązań funkcjonalnych pomiędzy ośrodkiem centralnym a otaczającym go obszarem. Poprzez funkcjonowanie w globalnej sieci przepływu kapitału, osób, usług, informacji i wiedzy, miasta stały się wiodącymi obszarami recepcji turystycznej. Rzeczywista przestrzeń turystyczna „wylewa się” poza ich granice administracyjne, tworząc metropolitalny region turystyczny (Liszewski 2005, 2008). Tym samym lista czynników i podmiotów, od których zależy rozwój funkcji turystycznej rozszerza się na tyle, że kwestia zarządzania nią „wymyka się” indywidualnym jednostkom samorządu terytorialnego, a staje się koniecznym przedmiotem współpracy.

Celem artykułu jest wskazanie kluczowych aspektów zarządzania turystyką na szczeblu mezoekonomicznym, ze szczególnym odniesieniem do funkcjonowania obszarów metropolitalnych. Ważnym elementem rozważań jest omówienie możliwych rozwiązań strukturalnych w zakresie zarządzania turystyką na tych obszarach.

Zmyślony P. (2010). Problemy zarządzania turystyką na szczeblu mezoekonomicznym (w dużych miastach), „Turystyka i Hotelarstwo” 16(2010), WSTH w Łodzi, 71-87 [PDF].

Zwykły wpis
PUBLIKACJE

Sposoby finansowania promocji turystycznej miast [publikacja]

Jan Mazurczak, Piotr Zmyślony

Wprowadzenie: Turyści odwiedzający miasta korzystają z różnorodnych dóbr i usług turystycznych, zarówno tych o charakterze podstawowym (noclegi, wyżywienie i transport), jak i innych, o charakterze komplementarnym i uzupełniającym , służących na co dzień stałym mieszkańcom. Zaspokajają one potrzeby związane z motywami podróży, jak i wynikające z podjęcia przez nich aktywności turystycznej. Atrakcyjność miasta w dużej mierze budują także elementy niematerialne – wizerunek, lokalny klimat kulturowy, styl życia mieszkańców. Co ważne, wiele składników produktu turystycznego, oferowanego jako jeden z subproduktów miasta, oferowana jest w trybie częściowo odpłatnym lub nieodpłatnym. Wszystkie one są dostarczane pod wspólną marką miasta i odbierane przez turystów jako zbiór użyteczności o zróżnicowanym stopniu.

W tych warunkach zachodzi potrzeba integracji zasobów i działań podmiotów zlokalizowanych w mieście – przedsiębiorstw, władz terytorialnych, instytucji otoczenia rynkowego, administracji turystycznej oraz mieszkańców – na rzecz rozwoju produktu turystycznego oraz jego promocji. Osiągnięcie korzyści skali podejmowanych wspólnie inicjatyw oraz uniknięcie dublowania oraz niespójności działań jest najbardziej celowe i skuteczne (a zatem najszybciej dostrzegane) właśnie na płaszczyźnie działań promocyjnych. Uwidacznia się tutaj następująca zasada – podmioty turystyczne najpierw muszą „sprzedać” turyście miasto (region), w którym działają, dopiero potem oferowany przez siebie produkt . Przykładowo hotel, w celu zachęcenia klientów do skorzystania ze swojej oferty, w konstruowanych przez siebie komunikatach marketingowych informuje nie tylko o zakresie swoich usług, ale także o atrakcjach miasta, jak historyczne centrum miasta, muzea, restauracje, obiekty rozrywkowe, tereny podmiejskie itd. Promocja całego produktu turystycznego miasta (określana dalej także jako promocja turystyczna miasta) prowadzona przez jeden podmiot przyniosłaby niewielkie indywidualne korzyści w stosunku do zaangażowanych w tym celu zasobów, byłaby zatem nieefektywna. Zintegrowana promocja przynosi o wiele większe korzyści niż suma indywidualnych, niepowiązanych działań.

Podstawowym problemem do rozwiązania w ramach integracji działalności promocyjnej jest przyjęcie sposobu jej finansowania oraz organizacja tego procesu. Jest to kwestia trudna nie tylko z uwagi na wspomnianą już interdyscyplinarność terytorialnego produktu turystycznego, ale przede wszystkim dlatego, że działalności turystycznej towarzyszą dwa przejawy zawodności (nieefektywności, ułomności) rynku – występowanie dóbr publicznych oraz efektów zewnętrznych. Celem artykułu jest zatem charakterystyka odmiennych sposobów finansowania promocji produktu turystycznego miast jako reakcja na występowanie ułomności rynku. Zostanie ona dokonana na podstawie dwóch przykładów rozwiązań zastosowanych w Krakowie i Poznaniu.

Mazurczak J., Zmyślony P. (2008). Sposoby finansowania promocji turystycznej miast, w: Turystyka jako czynnik wzrostu konkurencyjności regionów w dobie globalizacji, G. Gołembski (red.), Wydaw. AE w Poznaniu, Poznań, 195-207 [PDF].

Zwykły wpis
PUBLIKACJE

Wizualna informacja przestrzenna jako element infrastruktury turystycznej miasta: tworzenie SIM w Poznaniu [publikacja]

Piotr Zmyślony, Łukasz Dondajewski

Wstęp: Jedną z najwcześniej pojawiających się potrzeb osób odwiedzających nieznany obszar turystyczny, a zarazem towarzyszących przez cały okres pobytu w tym obszarze, jest potrzeba informacji. Turyści poszukują wiadomości na temat historii, kultury, najciekawszych atrakcji oraz towarzyszącej im oferty usługowej. Równie istotne jest dążenie do zminimalizowania poczucia zagubienia przestrzennego oraz oczekiwanie pomocy w poruszaniu się w odwiedzanym obszarze. W tym wypadku niezbędne jest nie tylko udostępnienie przyjezdnym wydawnictw informacyjno-promocyjnych, ale przede wszystkim „opisanie” nowopoznanej przestrzeni przy użyciu znaków, piktogramów, drogowskazów i tablic informacyjnych.

Najsilniej potrzeba informacji wizualnej odczuwana jest w dużych miastach, które stanowią punkt docelowy podróżnych o różnorodnych motywacjach (z których można wymienić: kulturalne, edukacyjne, związane z rozrywką i zabawą, towarzyskie, etniczne, religijne, związane z pracą oraz sprawami urzędowymi itp. ). Przestrzeń miejska, której najważniejszym atrybutem – według S. Liszewskiego – jest jej organizacja rozumiana jako sposób urządzenia przestrzeni zgodny zarówno z indywidualnymi, jak i wspólnymi potrzebami mieszkańców miasta, charakteryzuje się z jednej strony dużym nagromadzeniem obiektów kultury materialnej i niematerialnej oraz zasobów naturalnych będących przedmiotem zainteresowania odwiedzających, z drugiej strony skomplikowanym, zwykle tworzonym drogą ewolucyjną, układem urbanistyczno-komunikacyjnym, kumulacją działalności społecznej i ekonomicznej, wielofunkcyjnością oraz zmiennością form krajobrazu. Z uwagi na wiele rodzajów odbiorców informacji – mieszkańców, turystów oraz innych podróżnych – oraz konieczność uporządkowania ruchu ludzi w przestrzeni infrastrukturalną podstawą rozwoju turystyki w dużych miastach jest zintegrowany system wizualnej informacji zewnętrznej. Celem artykułu jest przedstawienie organizacyjnych i finansowych aspektów tworzenia Systemu Informacji Miejskiej (SIM) dla miasta Poznania.

Dondajewski Ł., Zmyślony P. (2007). Wizualna informacja przestrzenna jako element infrastruktury turystycznej miasta: tworzenie Systemu Informacji Miejskiej w Poznaniu, w: Elementy zagospodarowania turystycznego, Ekonomiczne problemy turystyki nr 9, Uniwersytet Szczeciński, Szczecin, 65-72 [PDF].

Zwykły wpis